Το ζήτημα της εκτεταμένης χρήσης του Δελτίου Παροχής Υπηρεσιών (ΔΠΥ) για την κάλυψη πάγιων και διαρκών αναγκών στους κλάδους των κατασκευών, των μελετών και των επιστημονικών – τεχνικών υπηρεσιών αναδεικνύουν με ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων (ΑΚΕ) προς τους
Υπουργούς Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης και Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, δύο (2) Βουλευτές της Νέας Αριστεράς, με πρωτοβουλία της Βουλεύτριας Φλώρινας, Πέτης Πέρκα.
Οι Βουλευτές επισημαίνουν ότι χιλιάδες μηχανικοί και τεχνικοί εργάζονται στην πράξη με όρους εξαρτημένης εργασίας, αλλά εμφανίζονται ως «ελεύθεροι επαγγελματίες», στερούμενοι βασικών εργασιακών και ασφαλιστικών δικαιωμάτων. Η εκτεταμένη χρήση της εργασίας με ‘μπλοκάκι’ λειτουργεί ως μηχανισμός συμπίεσης του εργασιακού κόστους, αποδυνάμωσης των συλλογικών διαπραγματεύσεων και μετακύλισης του ασφαλιστικού κόστους στους ίδιους τους εργαζόμενους.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τις καταγγελίες του Σωματείου Μισθωτών Τεχνικών (ΣΜΤ), οι εργοδοτικές οργανώσεις αρνούνται να υπογράψουν Συλλογική Σύμβαση Εργασίας που να καλύπτει και τους εργαζόμενους με ΔΠΥ, καθώς και να αποδεχθούν ουσιαστικές αυξήσεις στους μισθούς,
παρά το γεγονός ότι οι μεγάλοι κατασκευαστικοί όμιλοι καταγράφουν διαδοχικά έτη υψηλής κερδοφορίας και διαθέτουν ανεκτέλεστο έργων πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ.
Στην ερώτηση υπογραμμίζεται επίσης ότι το Σωματείο Μισθωτών Τεχνικών έχει επανειλημμένα απευθυνθεί στο Υπουργείο Εργασίας, ζητώντας την παρέμβασή του για την προώθηση της συλλογικής διαπραγμάτευσης και την προστασία των εργαζομένων με ΔΠΥ, χωρίς να έχει υπάρξει ουσιαστική ανταπόκριση.
Με την κοινοβουλευτική παρέμβαση ζητείται από την κυβέρνηση να απαντήσει:
ποιες πρωτοβουλίες προτίθεται να αναλάβει για την υπογραφή Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας στον κλάδο,
αν θα διασφαλίσει ότι η Συλλογική Σύμβαση θα καλύπτει και τους εργαζόμενους που παρέχουν εξαρτημένη εργασία μέσω ΔΠΥ,
ποια μέτρα θα λάβει για την αντιμετώπιση της καταχρηστικής χρήσης εργασίας με ‘μπλοκάκι’,
πόσοι έλεγχοι έχουν πραγματοποιηθεί από την Επιθεώρηση Εργασίας για υποκρυπτόμενη εξαρτημένη εργασία,
καθώς και ποιος είναι ο πραγματικός αριθμός των εργαζομένων που φορολογούνται ως μισθωτοί ενώ αμείβονται με Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών.
Παράλληλα, με την Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων ζητείται από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών να καταθέσει στη Βουλή συγκεντρωτικά στατιστικά στοιχεία της ΑΑΔΕ για τα τελευταία πέντε φορολογικά έτη σχετικά με τον αριθμό των φυσικών προσώπων που φορολογούνται ως μισθωτοί ενώ αμείβονται με ΔΠΥ, καθώς και ειδικά στοιχεία για τους
μηχανικούς και τεχνικούς της κατηγορίας αυτής.
Ακολουθεί η Ερώτηση
Ερώτηση και ΑΚΕ
Προς τους Υπουργούς:
- Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης
- Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών
Χιλιάδες μηχανικοί, τεχνικοί και εργαζόμενοι σε τεχνικές, κατασκευαστικές, μελετητικές επιχειρήσεις και εταιρείες παροχής επιστημονικών – τεχνικών υπηρεσιών εργάζονται σήμερα με Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών (ΔΠΥ), ενώ στην πραγματικότητα παρέχουν εξαρτημένη εργασία, καλύπτοντας πάγιες και διαρκείς ανάγκες των επιχειρήσεων.
Το Σωματείο Μισθωτών Τεχνικών, που εκπροσωπεί περισσότερα από 5.700 μέλη πανελλαδικά, έχει επανειλημμένα αναδείξει το γεγονός ότι η εκτεταμένη χρήση του ΔΠΥ στον τεχνικό κλάδο λειτουργεί ως μηχανισμός υποκατάστασης της μισθωτής εργασίας, στερώντας από χιλιάδες εργαζόμενους στοιχειώδη εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα.
Οι εργαζόμενοι με ΔΠΥ εργάζονται συστηματικά με εξαντλητικά ωράρια, χωρίς αμοιβή υπερωριών, χωρίς κατοχυρωμένα δικαιώματα ως προς τις άδειες, την προστασία της μητρότητας, την αποζημίωση σε περίπτωση απόλυσης, την κάλυψη σε περίπτωση εργατικού ατυχήματος, ενώ επιβαρύνονται με το μεγαλύτερο μέρος του ασφαλιστικού κόστους, παρά το γεγονός ότι η εργασιακή τους σχέση εμφανίζει όλα τα χαρακτηριστικά της εξαρτημένης εργασίας. Η κατάσταση αυτή είναι ιδιαίτερα έντονη στον κλάδο των κατασκευών και των μελετών, όπου η εργασία με ‘μπλοκάκι’ έχει λάβει ευρεία έκταση.
Παράλληλα, η φορολογική νομοθεσία αναγνωρίζει την ιδιαιτερότητα αυτής της κατηγορίας εργαζομένων, καθώς σημαντικός αριθμός φυσικών προσώπων που αποκτούν εισόδημα μέσω ΔΠΥ φορολογείται ως μισθωτός, σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 2 περ. στ΄ του ν. 4172/2013. Η ίδια η φορολογική μεταχείριση αποτυπώνει την ανάγκη να υπάρχει σαφής εικόνα για την έκταση του φαινομένου.
Το Σωματείο Μισθωτών Τεχνικών βρίσκεται σε διαδικασία συλλογικής διαπραγμάτευσης για την υπογραφή νέας Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, διεκδικώντας ουσιαστικές αυξήσεις στους μισθούς, κατοχύρωση ωραρίου, αδειών και εργασιακών δικαιωμάτων, καθώς και κάλυψη όλων των εργαζομένων του κλάδου ανεξαρτήτως τρόπου αμοιβής, συμπεριλαμβανομένων όσων εργάζονται με ΔΠΥ.
Το αίτημα αυτό δεν αποτελεί νέα διεκδίκηση. Στο παρελθόν, μέσω του Οργανισμού Μεσολάβησης και Διαιτησίας (ΟΜΕΔ), είχαν εκδοθεί Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας για τους εργαζόμενους στις τεχνικές, κατασκευαστικές και μελετητικές επιχειρήσεις, οι οποίες κάλυπταν εργαζόμενους με βάση τα πραγματικά χαρακτηριστικά της εργασιακής τους σχέσης και όχι αποκλειστικά τον τυπικό τρόπο αμοιβής τους.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Σωματείο, οι εργοδοτικοί φορείς αρνούνται σήμερα να υπογράψουν Συλλογική Σύμβαση που να συμπεριλαμβάνει τους εργαζόμενους με ΔΠΥ, παρότι αυτοί αποτελούν σημαντικό τμήμα του ανθρώπινου δυναμικού του κλάδου. Την ίδια στιγμή, οι μεγάλοι κατασκευαστικοί όμιλοι καταγράφουν υψηλή κερδοφορία και σημαντικό ανεκτέλεστο έργων, ενώ η διατήρηση ενός φθηνού και απορυθμισμένου μοντέλου απασχόλησης συμβάλλει στη συμπίεση του εργασιακού κόστους.
Παρά την αύξηση της κατασκευαστικής δραστηριότητας και την εκτέλεση μεγάλων δημόσιων και ιδιωτικών έργων, το Υπουργείο Εργασίας δεν έχει προχωρήσει, σύμφωνα με τις καταγγελίες του Σωματείου, σε συγκεκριμένες παρεμβάσεις για την ενίσχυση της συλλογικής διαπραγμάτευσης και την προστασία των εργαζομένων με ΔΠΥ.
Επιπλέον, σύμφωνα με το Σωματείο, οι υπηρεσίες Επιθεώρησης Εργασίας δεν αντιμετωπίζουν στην πράξη τις περιπτώσεις εργαζομένων με ΔΠΥ που παρέχουν εξαρτημένη εργασία ως περιπτώσεις που χρήζουν ελέγχου εργατικής νομοθεσίας. Ως αποτέλεσμα, ζητήματα όπως η τήρηση ωραρίου, η καταβολή δεδουλευμένων, η προστασία της μητρότητας και η διερεύνηση εργατικών ατυχημάτων παραμένουν χωρίς ουσιαστική προστασία.
Επειδή η ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας αποτελεί βασικό εργαλείο προστασίας των εργαζομένων,
Επειδή η καταχρηστική χρήση του ΔΠΥ σε περιπτώσεις υποκρυπτόμενης εξαρτημένης εργασίας εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρό πρόβλημα στον τεχνικό κλάδο,
Επειδή η πραγματική έκταση της εργασίας με ΔΠΥ που φορολογείται ως μισθωτή δεν έχει αποτυπωθεί επαρκώς από την Πολιτεία,
Επειδή οι εργαζόμενοι στον τεχνικό κλάδο δεν μπορεί να παραμένουν χωρίς συλλογική προστασία σε μια περίοδο σημαντικής αύξησης της δραστηριότητας και των κερδών των επιχειρήσεων,
Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:
1. Ποιες συγκεκριμένες πρωτοβουλίες προτίθεται να αναλάβει το Υπουργείο Εργασίας για την προώθηση της συλλογικής διαπραγμάτευσης και την υπογραφή Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας στον κλάδο των μισθωτών τεχνικών;
2. Προτίθεται να αναλάβει πρωτοβουλία ώστε η Συλλογική Σύμβαση να καλύπτει και τους εργαζόμενους που παρέχουν εξαρτημένη εργασία με Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών;
3. Ποια μέτρα προτίθεται να λάβει το Υπουργείο Εργασίας για την αντιμετώπιση περιπτώσεων υποκρυπτόμενης εξαρτημένης εργασίας μέσω ΔΠΥ;
4. Πόσοι έλεγχοι έχουν πραγματοποιηθεί από την Επιθεώρηση Εργασίας την τελευταία πενταετία στις επιχειρήσεις του κλάδου των κατασκευών, των μελετών και των τεχνικών υπηρεσιών σχετικά με τη χρήση ΔΠΥ σε περιπτώσεις που εμφανίζουν χαρακτηριστικά εξαρτημένης εργασίας και ποια ήταν τα αποτελέσματά τους;
5. Για ποιους λόγους δεν έχει υπάρξει μέχρι σήμερα ουσιαστική ανταπόκριση στα αιτήματα του Σωματείου Μισθωτών Τεχνικών για κυβερνητική παρέμβαση υπέρ της συλλογικής διαπραγμάτευσης;
6. Πόσα φυσικά πρόσωπα φορολογούνται ετησίως ως μισθωτοί, ενώ αποκτούν εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα μέσω Δελτίου Παροχής Υπηρεσιών, σύμφωνα με το Άρθρο 12, παρ.2, περ.στ’ του Ν4172/2013;
7. Ποιος είναι ο αριθμός των μηχανικών και τεχνικών που υπάγονται στην παραπάνω κατηγορία;
8. Έχει επεξεργαστεί το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών τα διαθέσιμα στοιχεία προκειμένου να αποτιμήσει την έκταση της παροχής εξαρτημένης εργασίας μέσω ΔΠΥ;
Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων
Παρακαλούνται οι αρμόδιοι Υπουργοί να καταθέσουν στη Βουλή, εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας των 30 ημερών, όπως αναφέρεται στο Άρθρο 133 του Κανονισμού της Βουλής, τα παρακάτω συγκεντρωτικά στοιχεία:
- Για τα τελευταία πέντε διαθέσιμα φορολογικά έτη:
- τον συνολικό αριθμό φυσικών προσώπων που φορολογήθηκαν ως μισθωτοί ενώ ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα με Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών, σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 2 περ. στ΄ του ν. 4172/2013,
- τον αριθμό των παραπάνω φορολογουμένων που ασκούν επάγγελμα μηχανικού ή τεχνικού, με κατανομή ανά διαθέσιμο Κωδικό Αριθμό Δραστηριότητας (ΚΑΔ).
- Τα διαθέσιμα συγκεντρωτικά στοιχεία σχετικά με τον αριθμό ασφαλισμένων στον τεχνικό κλάδο που:
- απασχολούνται ως τυπικά μισθωτοί,
- υπάγονται στην παρ. 9 του άρθρου 39 του ν. 4387/2016,
- ασφαλίζονται ως αυτοαπασχολούμενοι μηχανικοί.
Οι ερωτώντες Βουλευτές,
Πέρκα Θεοπίστη (Πέτη)
Δρίτσας Θεόδωρος