Οι παρακάτω προτάσεις αποτελούν συμπληρωματικές ή εναλλακτικές προτάσεις στο κεντρικό σχέδιο προτάσεων και γι’ αυτό δεν επαναλαμβάνουν τις προτάσεις με τις οποίες συμφωνούμε.
Α. ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ
Η βάση του προγράμματος είναι τρεις μεγάλες αλλαγές:
1. Μείωση του κόστους ζωής με δομικό τρόπο
Ρήξη με καρτέλ σε τρόφιμα, τράπεζες, ενέργεια (κατάργηση χρηματιστηρίου ενέργειας, φορολόγηση υπερκερδών, δίωξη αθέμιτων ολιγοπωλιακών πρακτικών), μέσω κοινωνικοποιήσεων σε στρατηγικούς τομείς (πχ τράπεζες, διυλιστήρια, φάρμακα) κι ανταγωνιστικής παρουσίας του Δημοσίου σε αυτούς.
Απαγόρευση airbnb σε νομικά πρόσωπα, αύξηση προσφοράς κοινωνικών κατοικιών.Αύξηση μισθών όσο ο πληθωρισμός και η παραγωγικότητα.
2. Νέο πράσινο παραγωγικό μοντέλο
Ανάκτηση δημοσίου ελέγχου σε ΔΕΗ-ΕΤΕ-ΟΣΕ-ΟΤΕ και εργατικός και κοινωνικός έλεγχος σε δημόσιους οργανισμούς.
Ενιαία δημόσια αναπτυξιακή τράπεζα και τοπικά πιστωτικά ιδρύματα για χρηματοδότηση παραγωγής, κοινωνικών επιχειρήσεων, συνεταιρισμών και ταυτόχρονη μεταστροφή χρηματοδοτήσεων από κατασκευές και τουρισμό σε πράσινες δραστηριότητες, βιομηχανία μικρής κλίμακας και εφαρμογές νέων τεχνολογιών (ψηφιοποίηση, ρομποτική, ΑΙ).
Ενίσχυση ενεργειακών κοινοτήτων ώστε να έχουμε 60% πράσινη, φθηνή ενέργεια έως το 2035.
Σχεδιασμένη επανεκκίνηση αγροτοδιατροφής με έμφαση στις μεσογειακές, βιολογικές και ανθεκτικές στην κλιματική κρίση καλλιέργειες, επίλυση λειψυδρίας με αντικατάσταση υδροβόρων καλλιεργειών όπως βαμβάκι, καπνά (το 85% του διαθέσιμου νερού καταναλώνεται σε αγροτική χρήση).
Στήριξη συνεταιρισμών μέσω δημόσιων κέντρων logistics και δικτύων διανομής για την εξάλειψη των μεσαζόντων. Κρατικά εγγυημένες τιμές.
Βιομηχανική πολιτική υπό δημόσιο και κοινωνικό έλεγχο και στόχο τα φάρμακα, τρόφιμα, πράσινη ενέργεια, ψηφιακή υποδομή.
Στήριξη της σχετικής με τη γεωργία και τον τουρισμό μεταποίησης.Αύξηση φορολογίας σε κλάδους με υψηλές εκπομπές ρύπων και αντίστροφα μείωση σε κλάδους χαμηλών εκπομπών.
3. Ισχυρό κοινωνικό κράτος
Αύξηση δαπανών παιδείας και υγείας/ΑΕΠ στον μέσο ευρωπαϊκό όρο. Κατάργηση ΣΔΙΤ στην υγεία. Εξασφάλιση πρόσβασης σε στέγη και 25% δημοτική/δημόσια κατοικία.
Μέσος κατώτατος μισθός στο 70% του διάμεσου. Καθολική επαναφορά ΣΣΕ.
Β. ΤΑ 10 ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΆ
1. ΧΑΜΗΛΟΤΕΡΕΣ ΤΙΜΕΣ – ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΑΣ
Πρόσθετα Μέτρα:
Κρατική ρύθμιση τιμών λιανικής εφόσον συνδυαστεί με δημόσιο έλεγχο σε ενέργεια, νερό, μεταφορές ή άλλους στρατηγικούς τομείς και αυστηρούς ελέγχους τιμών. Δωρεάν δημόσιες μεταφορές για 5-8 πμ και 3-6μμ.
Στα τρόφιμα εναρμόνιση των τιμών των πολυεθνικών με τις τιμές που πουλάνε στην ΕΕ (πουλάνε από 20% έως 200% φθηνότερα απ’ ότι πουλάνε στην Ελλάδα).
Έλεγχος με βαριά πρόστιμα για τις τριγωνικές πωλήσεις μεταξύ των πολυεθνικών και των θυγατρικών τους στην Ελλάδα.
Διάλυση καρτέλ – πρόστιμα, πλαφόν, πραγματικός έλεγχος – και ενίσχυση ανταγωνισμού με δημόσιο πάροχο ενέργειας, μεταφορών και υπηρεσιών υγείας.
Στόχος: Μείωση τιμών 10–20% σε ενέργεια, τρόφιμα και λογαριασμούς.
2. ΑΥΞΗΣΗ ΜΙΣΘΩΝ & ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Κατώτατος μισθός στο 70% του διάμεσου μισθού.Αντίστοιχη με κατώτατο μισθό αύξηση επιδόματος ανεργίας.
Επιθεώρηση Εργασίας πλήρως ανεξάρτητη.Απαγόρευση απολύσεων σε κερδοφόρες επιχειρήσεις που δεν αντιμετωπίζουν σοβαρά και άμεσα οικονομικά προβλήματα.
Κατάργηση της ενοικίασης εργαζοµένων και έλεγχος της μαύρης και αδήλωτης εργασίας (25-30% συνόλου) που μπορεί να αποφέρει μεγάλα έσοδα στα ασφαλιστικά ταμεία.
Κατάργηση εργολαβιών στο δημόσιο.
Δημιουργία 150.000 θέσεων εργασίας για νεολαίους 20-30 ετών εντός 4ετίας μέσω προγραμμάτων κρατικά εγγυημένης απασχόλησης σε πράσινες και τοπικές/περιφερειακές δραστηριότητες.
3. ΝΕΟ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ
Ενίσχυση του ρόλου του κράτους στην οικονομία με διαπραγμάτευση για εξαίρεση των δημοσίων επενδύσεων από τον υπολογισμό του πρωτογενούς ισοζυγίου και διπλασιασμό του ύψους των εντός τετραετίας.
Ενίσχυση σε σημαντικό αριθμό μικρών και χαμηλής ρύπανσης βιομηχανιών (αγρομηχανική, εξαρτήματα, ηλεκτρονικά, drones).
Στήριξη σε εταιρίες κυκλικής και συνεταιριστικής οικονομίας.
Επανεκκίνηση σε ποιοτική/εξαγωγική βάση παραδοσιακών κλάδων πχ κλωστο/ργίας, τροφίμων κ.α.
Στήριξη σε 5.000 start-ups λογισμικού και τεχνολογίας, κρατικά εργαστήρια ΑΙ/λογισμικού, δημόσια ψηφιακή υποδομή (cloud, big data), προστασία προσωπικών δεδομένων από εμπορική εκμετάλλευση.
Διαχειριστικός έλεγχος πτωχευμένων επιχειρήσεων και εφόσον κρίνονται υπό όρους βιώσιμες να αποδίδονται στους εργαζόμενους για λειτουργία (αυτοδιαχείριση).
Εθνικό Σχέδιο Αγροτικής Ανάπτυξης:
7 βιοπεριφέρειες, τοπικά brand, συνεταιριστική μεταποίηση, στροφή σε βιολογικές και μη υδροβόρες καλλιέργειες.
4. ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΛΛΟΥΣ – ΦΘΗΝΗ & ΚΑΘΑΡΗ
Στροφή στις ΑΠΕ και τις ενεργειακές κοινότητες, ώστε να έχουμε 60% πράσινη, φθηνή ενέργεια έως το 2035 με 40% να ανήκει σε κοινότητες/δήμους. Επαναφορά δικτύων ενέργειας–νερού σε δημόσιο έλεγχο.
5. ΔΙΚΑΙΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ – ΠΡΑΣΙΝΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ
Υγεία και Παιδεία
Αύξηση δαπανών για υγεία και παιδεία στο ύψος του μέσου ευρωπαϊκού όρου ως ποσοστού του ΑΕΠ (αυξήσεις μισθών και προσλήψεις προσωπικού).
Δημόσιο εργοστάσιο γενόσημων φαρμάκων.
Κοινωνική πολιτική
Πρόγραμμα κρατικά εγγυημένης κοινωφελούς εργασίας για 150.000 νέους 20-30 ετών μέσω δήμων (όχι επιδόματα εξαθλίωσης).
Αύξηση επιδόματος παιδιού και στήριξη μονογονεϊκών οικογενειών.
Οικολογική πολιτική
Νόμος για την υπαγωγή των επιχειρήσεων (βλ τομείς εξόρυξης, παραγωγής και υπηρεσιών) στους περιορισμούς και την εναρμόνιση με τους στόχους της Συμφωνίας του Παρισιού.
Διακοπή των άμεσων ή έμμεσων κρατικών ενισχύσεων σε ρυπαίνουσες επιχειρήσεις.
Προστασία της βιοποικιλότητας, εκτός της αναγκαίας σωστής χωροθέτησης των ΑΠΕ με διαφάνεια και διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες, μέσω δημιουργίας περισσότερων προστατευμένων περιοχών, σύνδεσης του αγροδιατροφικού τομέα με την υγεία και το κλίμα, και ακύρωσης όλων των σχεδίων για εξορύξεις.
Ενίσχυση μικρών παραγωγών ΑΠΕ και αστικών πράσινων ζωνών.Ανάπτυξη βιομηχανιών ανακύκλωσης & επανάχρησης υλικών.
6. ΣΤΕΓΗ – ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΚΡΑΤΙΚΗ ΑΔΡΑΝΕΙΑ, ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΤΕΓΗΣ
Ενίσχυση του προγράμματος σε δημόσιες/κοινωνικές κατοικίες στις οποίες το επιτόκιο θα είναι χαμηλό με στόχο να φθάσουν το 25% του συνόλου της αγοράς κατοικιών.
Φορολόγηση κενών κατοικιών για μεγάλο διάστημα.Βαρύς φόρος σε μεγάλα χαρτοφυλάκια real estate.
Δάνεια χαμηλού επιτοκίου για νέα ζευγάρια.
7. ΔΗΜΟΚΡΑΤΊΑ, ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ, ΚΡΑΤΟΣ-ΘΕΣΜΟΙ
Κατάργηση ειδικών αποζημιώσεων και προνομιακών συντάξεων για πολιτικά πρόσωπα.
Ταυτόχρονα μείωση των αποδοχών των υπουργών / Βουλευτών / περιορισμός των προνομίων.
Λαϊκή νομοθετική πρωτοβουλία: οι πολίτες θα μπορούν να καταθέτουν δεσμευτικές προτάσεις νόμου με υπογραφές (πχ 100.000).
Κάθε δαπάνη Δημοσίου σε πλατφόρμα ανοιχτών δεδομένων.
Συμμετοχικοί προϋπολογισμοί σε όλους τους δήμους.
Συμμετοχή εργαζομένων στα Δ.Σ. ΔΕΚΟ με εκλογή εργαζομένων ανεξάρτητα από το συνδικάτο και με ανακλητότητα.
Ανεξάρτητες αρχές που δεν θα ελέγχονται από κόμματα και κυβερνήσεις. Μόνο από Βουλή θα διορίζονται και θα ελέγχονται με αυξημένη πλειοψηφία.
Κατάργηση των ΜΑΤ κι όλων των ειδικών δυνάμεων, ανασυγκρότηση της αστυνομίας.
Πλήρης κοινωνικός έλεγχος στις δυνάμεις ασφαλείας.
Διαφάνεια με online δημοσιοποίηση πειθαρχικών.
Ρήξη με ολιγαρχικά ΜΜΕ.
Νομοθετική ρύθμιση για απαγόρευση ολιγαρχικής συγκέντρωσης ιδιοκτησίας. Ενίσχυση και χρηματοδότηση συνεταιριστικών, κοινωνικών και δημοτικών media.
Προστασία γυναικών και ευάλωτων ομάδων.
Νέοι θεσμοί πρόληψης βίας και κοινωνικής συνοχής.
8. ΨΗΦΙΑΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ – ΚΡΑΤΟΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΕΙ
Αυτόματη διεκπεραίωση 60% των υπηρεσιών μέσω AI.Τέλος στις ουρές – όλα με ένα ψηφιακό πορτοφόλι πολιτών.Ανοικτό λογισμικό στο Δημόσιο (τέλος στα πανάκριβα μονοπώλια).
9. ΑΓΡΟΤΕΣ & ΥΠΑΙΘΡΟΣ ΓΙΑ ΠΕΡΙΣΣΌΤΕΡΗ ΑΥΤΑΡΚΕΙΑ
Αναπροσανατολισμός με σχέδιο της γεωργικής παραγωγής προς μεσογειακές, βιολογικές και ανθεκτικές στην κλιματική κρίση καλλιέργειες, σε βάρος υδροβόρων καλλιεργειών.
Κρατικο-συνεταιριστικά logistics και δίκτυα διανομής αγροτικών προϊόντων.
Μείωση κόστους παραγωγής (ρεύμα, λιπάσματα, συνεταιριστικές καλλιέργειες).Μεταποίηση μέσω των συνεταιρισμών στους τόπους παραγωγής.
Δημόσια επιχείρηση παραγωγής λιπασμάτων.Προώθηση εξαγωγικών brand ανά περιφέρεια.
10. ΔΙΚΑΙΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ
Φόρος μεγάλης κινητής κι ακίνητης περιουσίας με προοδευτική κλίμακα και απόδοση 4,5 δις.
Δραστική μείωση φοροαπαλλαγών 10,5 δις από φορολογία κεφαλαίου και εισοδήματος νομικών προσώπων επί συνόλου φοροαπαλλαγών των δύο κατηγοριών 15 δις.
Επιστροφή συνόλου αναβαλλόμενου φόρου από τράπεζες ύψους 13 δις τα κέρδη των οποίων στην 4ετία 2022-25 ανήλθαν σε 16 δις περίπου αλλά πήγαν στις τσέπες των μετόχων.
Κατάργηση φοροασυλίας για funds και πολυεθνικές με θέσπιση συντελεστή 25% για τις μεγάλες πολυεθνικές (αντί του 15% που αφήνει αδιάφορη την αγορά).
Αύξηση φορολογικών συντελεστών για επιχειρήσεις στον μέσο όρο της ΕΕ/Ενιαίοι φορολογικοί έλεγχοι με τεχνητή νοημοσύνη.
Γ. ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
Χρηματοδότηση από:ανακατανομή δαπανών,ευρωπαϊκά κονδύλια,έσοδα από καταπολέμηση φοροδιαφυγής και μείωση φοροαπαλλαγώνεπιστροφή αναβαλλόμενου φόρου τραπεζών,φορολόγηση μεγάλης περιουσίας,επιστροφή χρημάτων που δόθηκαν ως επιδοτήσεις για επενδύσεις που δεν έγιναν,κέρδη δημοσίων επιχειρήσεων,νέο παραγωγικό πλεόνασμα.
Δ. ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣΠΡΩΤΕΣ 100 ΗΜΕΡΕΣ: Αύξηση κατώτατου μισθού στα 1000 ευρώ.
Πάγωμα αυξήσεων σε ενέργεια και τηλεπικοινωνίες.
Πλαφόν στα ενοίκια.
Πλήρης διαφάνεια δαπανών Δημόσιου.
4 νομοσχέδια: εργασία, στέγη, ενέργεια, ΔΕΚΟ.
ΠΡΩΤΟ ΕΤΟΣ: Θέσπιση φορολογικών αλλαγών. Δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις στους κρατικούς θεσμούς. Συμμετοχικοί προϋπολογισμοί σε 50 δήμους. Έναρξη 10 micro-factories. Οικογενειακός γιατρός, προσλήψεις στο ΕΣΥ. Ενιαίος διαγωνισμός φαρμάκων.
ΤΕΤΡΑΕΤΙΑ: Πλήρεις αλλαγές σε ενέργεια, τροφή, στέγη. Δημόσιος έλεγχος σε τράπεζες, ενέργεια, μεταφορές κι άλλους στρατηγικούς τομείς. Θεσμικές αλλαγές σε πολιτικό σύστημα και δικαιοσύνη. 50 micro-factories. 25% δημόσια/κοινωνική κατοικία. 32Ωρο. Απόδοση δικαιοσύνης για τα σκάνδαλα διαφθοράς.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Φορολογικές προτάσεις για το Πρόγραμμα της ΝΑ
Το σχέδιο προγράμματος περιλαμβάνει βασικά 3 δέσμες μέτρων που αφορούν την φορολογία στα υψηλά εισοδήματα, την καθαρή περιουσία και τα κέρδη/μερίσματα. Οι φόροι αυτοί μαζί με την σύλληψη της φοροδιαφυγής και την μείωση των αμυντικών δαπανών κατά 1% του ΑΕΠ προβλέπεται να αποδώσουν 7 περίπου δις.
Όμως η μείωση των φορολογικών εσόδων από τις περικοπές σε ΦΠΑ και ΕΝΦΙΑ θα απορροφήσει 3 από τα 7 δις με συνέπεια το εναπομένον όφελος να είναι δυσανάλογα μικρό συγκριτικά με τις προβλεπόμενες δαπάνες τις οποίες περιλαμβάνει το σχέδιο και να μην καλύπτεται από ΠΔΕ και ευρωπαϊκά ταμεία (το ΤΑΑ λήγει το 2026).
Απαιτούνται, λοιπόν, πρόσθετα φορολογικά έσοδα που μπορεί να προέλθουν από :
1. Μία πολύ πιο ουσιαστική κι εκτεταμένη προοδευτική φορολογία του πλούτου με 10πλάσια ετήσια απόδοση (5 δις περίπου) έναντι της πρότασης του σχεδίου (0,5 δις). Αυτό μπορεί να συμβεί: (α) αν επιβληθεί φόρος 3% σε περιουσίες άνω των 100 εκατομμυρίων (αφορά 105 άτομα), (β) αν επιβληθεί φόρος 2% σε περιουσίες μεταξύ 10 και 100 εκατομ. (αφορά 2.500 άτομα), (γ) αν επιβληθεί φόρος 1% σε περιουσίες μεταξύ 5 και 10 εκατομ. (αφορά 5.500 άτομα) και (δ) αν επιβληθεί φόρος 0,5% σε περιουσίες μεταξύ 1 και 5 εκατομ. (αφορά 77.000 άτομα). Σημειωτέον πως αυτή η φορολογία του πλούτου αφορά μόλις το 1,2% των φορολογουμένων και δικαιολογείται από τις τεράστιες ανισότητες που κυριαρχούν στην Ελλάδα και από τις ανάγκες ενός αριστερού ριζοσπαστικού προγράμματος.
2. Την σταδιακή επιστροφή στο Δημόσιο του αναβαλλόμενου φόρου των τραπεζών, ύψους 13 δις, γιατί σήμερα παρουσιάζεται το απαράδεκτο φαινόμενο τα κέρδη των τραπεζών να μοιράζονται στους μετόχους και να μην αποπληρώνεται στο ελάχιστο η αναβαλόμμενος φόρος (Deferred Tax Credits ή DTC).
3. Την δραστική περικοπή των φοροαπαλλαγών κατά 30-50% (εξοικονόμηση 7-10 δις περίπου ετησίως) χωρίς να πληγούν οι χαμηλότερες εισοδηματικά τάξεις.
Καλλωνιάτης Κώστας
Καρίγιαννης Λεωνίδας