Στην διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου τοποθετήθηκε η βουλεύτρια Φλώρινας της Νέας Αριστεράς, Πέτη Πέρκα, σχετικά με το νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης.
Συγκεκριμένα, η βουλεύτρια παρατήρησε ότι το νομοσχέδιο «ενσωματώνει με καθυστέρηση σειρά ευρωπαϊκών Οδηγιών που αφορούν την καταναλωτική πίστη, τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, τις εξ αποστάσεως συμβάσεις και το δικαίωμα στην επισκευή. Πρόκειται για ρυθμίσεις που περιλαμβάνουν προβλέψεις σε επίπεδο ενημέρωσης και τυπικών εγγυήσεων για τον καταναλωτή».
Όμως επεσήμανε ότι «η καθυστέρηση αυτή αποτυπώνει μια κυβέρνηση που περιορίζεται στην τυπική ενσωμάτωση, χωρίς να αξιοποιεί τα περιθώρια για ουσιαστική προστασία των
καταναλωτών. Έτσι, αντί για μια ολοκληρωμένη πολιτική απέναντι στην ακρίβεια και στην αγορά, καταλήγουμε σε ένα πλέγμα διαδικαστικών ρυθμίσεων που δεν αγγίζει την πραγματική ανισορροπία ισχύος ανάμεσα στους καταναλωτές, τις τράπεζες και τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα».
Σχολιάζοντας το νομοσχέδιο, η Πέττη Πέρκα τόνισε ότι «στον πυρήνα του, που αφορά στις ρυθμίσεις για τα καταναλωτικά δάνεια έως 100.000 ευρώ, την πιστοληπτική αξιολόγηση, την
ενημέρωση και τη διαφήμιση πιστώσεων (Άρθρα 1-65), βλέπουμε ότι η προστασία του καταναλωτή είναι κυρίως διαδικαστική και όχι ουσιαστική, ενώ παράλληλα ενισχύεται η θέση των τραπεζών, μέσω της πιστοληπτικής αξιολόγησης και των βάσεων δεδομένων». Για τον λόγο αυτό συμπλήρωσε ότι «τελικά, η ανισότητα δεν μειώνεται αλλά θεσμοποιείται πιο αποτελεσματικά. Το κράτος δεν παρεμβαίνει στην αγορά, αλλά απλώς «νομιμοποιεί» την ήδη άνιση λειτουργία της».
Στη συνέχεια, μίλησε και για τα ζητήματα των επιτοκίων και τα όρια του κόστους πίστωσης, για τα οποία υπογράμμισε ότι η διάταξη που τα αφορά αποτελεί το πιο ‘φορτισμένο’ σημείο του
νομοσχεδίου πολιτικά. Η ρύθμιση που θέτει ανώτατα όρια (π.χ. 60%–70% σωρευτικό κόστος δανείου και Συνολικό Ετήσιο Πραγματικό Επιτόκιο (ΣΕΠΕ) με προσαυξήσεις επί μέσων επιτοκίων) δεν περιορίζει πραγματικά το κόστος χρήματος. Απλώς «νομιμοποιεί» τα ήδη υψηλά ελληνικά επιτόκια, αφού χρησιμοποιεί ως βάση την ελληνική αγορά αντί της Ευρωζώνης, άρα εγκλωβίζει την ανισότητα αντί να τη διορθώνει. Τελικά το κράτος δεν παρεμβαίνει για να μειώσει το κόστος ζωής,
αλλά για να το κάνει «διαχειρίσιμο» για τις τράπεζες». Η βουλεύτρια εξήγησε ότι η προστασία του καταναλωτή παραμένει τυπική και στην περίπτωση της πρόωρης αποπληρωμής δανείου: « Το δικαίωμα στην πρόωρη αποπληρωμή δεν είναι πραγματικό δικαίωμα χωρίς κόστος. Η διαπραγμάτευση με την τράπεζα δεν αναιρεί την ανισορροπία ισχύος και τελικά η σχετική διάταξη λειτουργεί ως εξαίρεση υπέρ του χρηματοπιστωτικού συστήματος».
Επιπλέον, η Πέτη Πέρκα σημείωσε ότι δεν υπάρχει «καμία ουσιαστική προστασία του καταναλωτή και σε ό,τι αφορά τις διαφημίσεις και την ενημέρωση». Χαρακτηριστικά, δήλωσε: « Οι διατάξεις λειτουργούν περισσότερο ως επικοινωνιακή πολιτική, παρά ως ρύθμιση αγοράς. Φτάνουμε στο σημείο να θεσπίζονται υποχρεωτικές φράσεις του τύπου «προσοχή, ο δανεισμός κοστίζει» και να μιλάμε για ‘μη παραπλανητικές διαφημίσεις’, σαν ο καταναλωτής να μην αντιλαμβάνεται το προφανές. Αντί όμως να αντιμετωπίζεται η πραγματική στρέβλωση στην αγορά της πίστωσης και ο τρόπος με τον οποίο οι τράπεζες διαμορφώνουν όρους και κόστος δανεισμού, η κυβέρνηση
επιλέγει να ρυθμίσει τη διατύπωση των διαφημίσεων. Δηλαδή όχι την ουσία της αγοράς, αλλά την εικόνα της».
Ειδική αναφορά έκανε η βουλεύτρια στην ενότητα του νομοσχεδίου που αφορά την πράσινη μετάβαση και την αντιμετώπιση αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, όπου « επιχειρείται να ρυθμιστούν φαινόμενα όπως οι παραπλανητικοί ‘πράσινοι’ ισχυρισμοί των επιχειρήσεων. Παρότι εισάγονται κανόνες για την αποφυγή του λεγόμενου green washing, δηλαδή της πρακτικής όπου προϊόντα και υπηρεσίες εμφανίζονται ως ‘βιώσιμα’ ή ‘φιλικά προς το περιβάλλον, χωρίς να αλλάζει
στην πράξη το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα, η προσέγγιση παραμένει περιορισμένη και κυρίως επικοινωνιακή».
Επιπρόσθετα, η Πέτη Πέρκα στάθηκε στο γεγονός ότι «δεν θεσπίζεται ένα ισχυρό προληπτικό πλαίσιο ελέγχου της αγοράς, αλλά κυρίως κανόνες εκ των υστέρων διαπίστωσης και
διοικητικής συμμόρφωσης. Με αυτόν τον τρόπο, δεν αντιμετωπίζεται η ‘ρίζα’ του προβλήματος, δηλαδή η δυνατότητα των επιχειρήσεων να μετακυλύουν στο μάρκετινγκ το κόστος της πράσινης μετάβασης, αλλά γίνεται απλώς μια ‘διαχείριση’ σε επίπεδο ετικέτας και διατύπωσης. Ειδικά στη
σημερινή συγκυρία με το υψηλό κόστος ενέργειας και γενικότερα το κόστος ζωής, η ρύθμιση αυτή δεν διασφαλίζει πραγματικά τον καταναλωτή από την πράσινη παραπλάνηση, αλλά κινδυνεύει να
λειτουργήσει ως άλλοθι μιας αγοράς που συνεχίζει να τιμολογεί ακριβά, απλώς με πιο ‘πράσινη’ γλώσσα». Και συμπλήρωσε ότι «το ίδιο μοτίβο επαναλαμβάνεται και στο λεγόμενο ‘δικαίωμα στην επισκευή’, την πιο ‘πράσινη’ ενότητα του νομοσχεδίου. Το δικαίωμα αυτό όμως είναι ρητορικό, όχι δεσμευτικό, αφού ο κατασκευαστής μπορεί να αρνηθεί την επισκευή ή να μετακυλίσει το κόστος στον καταναλωτή».
Κλείνοντας την τοποθέτησή της, η Πέτη Πέρκα έκανε λόγο για ένα νομοσχέδιο «που δεν συγκρούεται με τις δομές της αγοράς, δεν περιορίζει τα ολιγοπώλια, δεν μειώνει το κόστος για τον
πολίτη και δεν ενισχύει ουσιαστικά τις καταναλωτικές οργανώσεις. Αντίθετα, προσαρμόζει το εθνικό δίκαιο σε ευρωπαϊκές Οδηγίες με έναν τρόπο τεχνικό, τυπικό και πολιτικά ουδέτερο – εκεί όπου όμως η ουδετερότητα σημαίνει αποδοχή της υπάρχουσας ανισότητας». Γι’ αυτό μίλησε για το
βασικό πολιτικό ζήτημα που τίθεται, το οποίο όπως τόνισε αφορά το γεγονός πως « σε μια περίοδο όπου η ακρίβεια διαβρώνει το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών, το κράτος περιορίζεται στη διαχείριση κανόνων και όχι στην άσκηση πραγματικής κοινωνικής πολιτικής». Και κατέληξε
επισημαίνοντας: «Η προστασία του καταναλωτή δεν επιτυγχάνεται με εγχώρια ευχολόγια μέσω ευρωπαϊκών οδηγιών. Απαιτείται πολιτική βούληση για να συγκρουστείτε με τα καρτέλ, να ελέγξετε την τραπεζική ασυδοσία και να στηρίξετε έμπρακτα το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών. Όσο αρνείστε να το πράξετε, αυτό το νομοσχέδιο θα παραμένει ένα κενό γράμμα.
Δείτε την τοποθέτηση: https://youtu.be/ipIUYYKMoDI