Η Παγκόσμια Ημέρα Ενημέρωσης για τον αυτισμό δεν μπορεί να περιορίζεται σε γενικόλογες αναφορές περί συμπερίληψης και ευαισθητοποίησης. Ο αυτισμός δεν είναι μια αφηρημένη έννοια, αλλά μια νευροαναπτυξιακή κατάσταση στο πλαίσιο της ανθρώπινης ποικιλομορφίας που παραμένει σε μεγάλο βαθμό αόρατη πίσω από κλειστές πόρτες, κυρίως εξαιτίας των εμποδίων που η κοινωνία και η Πολιτεία εξακολουθούν να θέτουν.
Για πολλά αυτιστικά άτομα, ιδίως για εκείνα με αυξημένες ανάγκες υποστήριξης, η πραγματικότητα χαρακτηρίζεται από αποκλεισμούς και αδιέξοδα με τα οποία οι ίδιοι και οι οικογένειες τους έρχονται αντιμέτωποι καθημερινά, μέσα σε ένα σύστημα που μοιάζει σχεδιασμένο για όλους τους άλλους αλλά όχι γι’ αυτούς: ανεπαρκείς δημόσιες δομές, ελλείψεις στην εξειδικευμένη υποστήριξη, περιορισμένη πρόσβαση σε κατάλληλα εκπαιδευτικά πλαίσια και ουσιαστικά ανύπαρκτες προοπτικές για την ενήλικη ζωή και την αυτόνομη/υποστηριζόμενη διαβίωση.
Η ευθύνη φεύγει από τα όρια του ατομικού και γίνεται συλλογική και θεσμική. Η αξιοπρεπής και αυτόνομη διαβίωση, η επικοινωνία, η εκπαίδευση και η συμμετοχή στην κοινότητα αποτελούν αδιαπραγμάτευτα δικαιώματα.
Γι’ αυτό απαιτούνται συγκεκριμένες πολιτικές που να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των αυτιστικών ατόμων:
🔵Έγκαιρη, δωρεάν πρώιμη παρέμβαση με δημόσιες υπηρεσίες σε όλη τη χώρα.
🔵Ενίσχυση της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης με επαρκή στελέχωση (ειδικοί παιδαγωγοί, παράλληλη στήριξη, λογοθεραπευτές, εργοθεραπευτές κ.α.) και προσαρμοσμένα εκπαιδευτικά περιβάλλοντα.
🔵Δημιουργία εξειδικευμένων δομών και υπηρεσιών για ενήλικες με αυτισμό.
🔵Υποστήριξη της επικοινωνίας (π.χ. εναλλακτικά και επαυξητικά συστήματα επικοινωνίας) για άτομα που δεν χρησιμοποιούν λόγο.
🔵Διαμόρφωση προσβάσιμων και φιλικών περιβαλλόντων, όπως η δημιουργία «ήσυχων γωνιών» σε σχολεία, δημόσιες υπηρεσίες και χώρους αναμονής για τη διαχείριση της αισθητηριακής υπερφόρτισης.
🔵Ανάπτυξη υπηρεσιών στην κοινότητα και διασφάλιση της αυτόνομης και υποστηριζόμενης διαβίωσης.
🔵Ουσιαστική ενίσχυση των οικογενειών, ώστε η υποστήριξη των αυτιστικών ατόμων να μην εξαρτάται από τις αντοχές και την οικονομική δυνατότητα της κάθε οικογένειας
🔵Συμμετοχή των ίδιων των ατόμων και των οικογενειών τους στον σχεδιασμό των πολιτικών που τους αφορούν.
Και αν τελικά η πολιτεία είναι αυτή που έχει την ευθύνη για την άρση όλων εκείνων των εμποδίων που δυσκολεύουν την ισότιμη πρόσβαση των αυτιστικών σε κάθε πτυχή της κοινωνίας, είναι και αυτή η ίδια η κοινωνία, είμαστε όλοι εμείς που καλούμαστε να μάθουμε να αποδεχόμαστε την νευροδιαφορετικότητά τους και να διεκδικούμε μαζί τους το δικαίωμά τους να συμμετέχουν με τις δικές τους δυνατότητες, στα σχολεία, τις γειτονιές, την εργασία, την ίδια τη ζωή που αξίζει σε όλες και όλους μας.